Paul Grech: Writer

Matul dawn il-granet, fil-posta tal-gurnalisti sportivi jibdew jaslu l-envelopes li fihom ikun hemm il-polza tal-vota ghal edizjoni ohra ta’ l-iSportivi tas-Sena.  B’hekk ikun inghata bidu ghal process li jwassal ghal l-ghoti ta’ wiehed mil l-aktar unuri ewlenin ta’ l-isport Malti u, ghal dawk li eventwalment ikunu rebbieha, it-twettieq ta’ holma.

Bhal kull unur simili iehor, dak ta’ l-iSportiv tas-Sena huwa meqjus bhala c-coff sabih li jintrabat mal-memorja ta’ xi success miksub min dawk li jkunu qed jircevuh.  Il-valur tieghu jinsghab propju fil-fatt li huwa jkompli jivvalorizza dak is-success li jkun inkiseb.

Izda ma dan l-unur hemm marbuta wkoll responsabilta’, dik li ggib ruhek b’tali mod li tirrifletti l-hatra tieghek bhala l-ahjar sportiv jew sportiva.  Huwa dan il-prezz ta’ l-attenzjoni li tintefa fuq l-individwu mar-rebh.  Mhux xi prezz oghli, imma xorta wahda wiehed li mportanti li jithallas.

Propju dan ppruvat taghmel matul dawn it-tnax-il xhar Danica Spiteri.  Maghzula bhala l-iSportiva tas-Sena lejn tmiem Jannar li ghadda, hija mil l-ewwel kienet konxja tal-piz partikolari li dak il-mant kien igib mieghu.

“Kemm ilni involuta fis-xena tal-isport, dejjem harist lejn l-isportivi tas-sena b’certu ammirazzjoni u li dawn l-isportivi ghandhom jkunu ta’ unur ghall-pajjizna kif ukoll ambaxxaturi tal-isport f’Malta.”

“Allura, il-fatt li f’2011 jien kont onorata b’dan it-titolu, fl-opinjoni tieghi tant preztiguz, ridt li nkun persuna ta ezempju lil kulhadd. Ippruvajt li intejjeb ir-rizultati li nikseb fil-kompetizzjonijiet f’Malta, kif ukoll barra minn xtutna.”

“Ridt inkun mudell ghat-tfal, u nghaddi messagg li l-edukazzjoni u l-isport jmorru id f’id. Dejjem accettajt meta kelli xi talba minn xi tfal tal-iskola, li jixtiequ jaghmlu xi progett tal-isport dwari u dwar li-sport tieghi. Niehu gost niltaqa personalment ma dawn it-tfal, peress li naf li jkollhom certu ammirazzjoni lejja.”

Huwa attagjament responsabli, mhux biss lejn l-unur li hija nghatat imma wkoll lejn l-isport taghha.  Ghaliex sieheb fis-success ta’ kwalunkwe atleta hemm ukoll l-isport li fih ikun qed jikkompeti.  Meta n-nies iharsu lejn Danica Spiteri Bonello ma’ jarawx biss l-iSportiva tas-Sena imma jaraw it-tri-atleta li ntaghzlet bhala l-iSportiva tas-Sena.

“It-triathlon ibbenefika minn dan l-unur specjalment ghax kien iktar espost ghan-nies,  u saru jafu iktar fid-dettal x’inhu l-isport tat-triathlon,” hija tirrifletti. “In-nies qed jirrealizzaw li t-triathlon mhuwiex sport li hu mpossibli biex tiehu sehem, allura qed jattira numru sostanzjali ta’ nies, iktar minn qatt qabel.”

“Fil-fatt, fl-ahhar kampjonat nazzjonali ta’ din is-sena kien hemm, ghall-ewwel darba, l-fuq minn mitt atleta jiehu sehem. Dan jawgura tajjeb ghall-isport li hu tant ghall-qalbi.”

Familja Ikbar

L-imhabba ta’ Spiteri Bonello lejn l-isport taghha, wiehed li ilha tiehu sehem fih ghal sbatax-il sena, hija profonda.  Mhux ta’ b’xejn li hija tiddiskrevi l-komunita’ tat-triathlon bhala “familja”.

”Dak li jghogobni fit-triathlon f’Malta,” hija tispjega b’entuzjazmu. “Is-sens ta’ familja u hbiberija li hemm, u dawn il-fatturi qed jattiraw hafna nies godda, kif ukoll qed jzommuhom fl-isport. Ix-xena tat-triathlon f’Malta hija b’sahhitha ukoll, peress li n-numru ta’ nies jikkompetu dejjem qed jikber iktar ma jghaddi z-zmien.”

Naturali, ghalhekk, li hija tixtieq tara l-familja tikber haga li generalment tfisser iktar tfal.  Izda din hija kemmxejn problematika.  “Nies jiehdu sehem qed jizdiedu, izda problema wahda hemm: nuqqas ta’ tfal f’dan l-isport. It-tfal kollha jiehdu gost jghumu, jigru u jsuqu r-rota, igifieri l-problema m’hijiex hemm.”

“Nixtieq li jsiru iktar tlielaq apposta ghat-tfal, biex ghada jkun hemm iktar atleti zghar tajbin f’dan l-isport.”

Din hi problemi reali ghaliex minghajr generazzjonijiet godda ta’ atleti li jisfidaw il-dawk li gew qabilhom, difficilment jista’ jghola l-livell.

Anke’ jekk il-livell ta’ prestazzjonijiet u rizultati ta’ Danica qed jgholew xorta wahda.

“2011 gabitli hafna unuri u successi iktar minn qatt qabel,” hija tghid, mhux bi ftahir imma bhala stqarrija ta’ fatti. “Il-fatt li stajt nitharreg barra minn xtutna, m’atleti ta livell tajjeb ghenitni hafna. Irnexxieli nikseb zewg rekords nazzjonali, kif ukoll hadt sehem f’diversi tlielaq fl-Ingilterra, fejn kien hemm konkorrenza qawwija ta nisa, u dejjem dhalt mall-ewwel ghaxar postijiet.”

Is-sena tant gabet mumenti sbieh li ghaliha difficli tghazel l-aqwa wiehed. 

“Ma nistghax nghid li hemm ‘l-ikbar’ success, peress li kelli diversi tlielaq tajba.  Gejt it-tielet fil-kampjonati tat-triathlon tal-pajjizi z-zghar, lewwel fl-age group fl-ironman ta Notthingham fejn ksirt ir-rekord nazzjonali b’nofs siegha, it-tieni fil-kampjonat nazzjonali tat-triathlon ta’ Yorkshire & Humber gewwa l-Ingliterra, ksirt ir-rekord nazzjonali – li, ncidentalment, kien wiehed li waqqaft jien stess fl-2006 - fuq id-distanza tal-isprint triathlon b’kwazi minuta u rbaht il-kampjonat nazzjonali ghall-10 darba.”

Esperjenzi Godda

Din il-lista ta’ successi tirrifletti l-fatt li matul is-sena hija kienet qed tghid u titharreg barra min Malta.  U dan gid biss jista’ jaghmel.

“Il-fatt li stajt nitharreg vicin t’atleti ahjar minni, uhud minnhom li huma atleti professjonali u champions tad-dinja, ghenet hafna, kemm mentalment, kif ukoll fiskament,” tikkonferma hija stess. “Meta saqsejt biex nitharreg ma dawn l-atleti qaluli li rrid diga nkun kapaci naghmel certu hinijiet fl-ghawm u l-giri biex semplici nista nattendi t-tahrig taghhom. Il-hinjiet li jirrikiedu huma l-ahjar hinijiet tieghi! U b’dawn il-hinijiet, gieli kont inkun l-ahhar wahda tal-grupp waqt it-tahrig! Dawn l-atleti jtelqu fil-qasam professjonali madwar id-dinja.” 

“It-tlielaq fl-Ingilterra huma differenti minn ta’ Malta. Il-korsa dejjem kienet wahda ftit difficli. Anki l-fatt li hemm iktar nisa jikkompetu jghin. Ghall-bidu l-Inglizi ma tawx kazi, imma issa diga bdew jindunaw li nista ntihom kedda. Fil-fatt kien hemm wahda li fil-bidu tas-sena kienet ghaddietni b’xi hames minuti, issa ergajt tellaqt maghha fl-ahhar tal-istagun u irnexxieli nilhaqha fl-ahhar tar-rota. Bdejna l-girja flimkien, u irnexxieli nghaddiha fl-ahhar ftit kilometri tal-girja, u hadtilha it-titlu li qabel kien taghha, tal-kampjonati ta Yorkshire u Humber!”

“Tlielaq hekk jghinu hafna biex intejjeb il-livell, peress li rrid nibqa naghmel l-almu tieghi sakemm nghaddi l-linja fejn tintemm it-tellieqa.”

Barra l-esperjenza ta’ kompetizjoni differenti, Spiteri Bonello pruvat ukoll esperjenzi differenti fi hdan id-dinja tat-triathlon.

“Varjanti tat-triathlon, bhalma huma xi ‘cross-country’, jew ‘off-road’ jghogbuni hafna. Dawn jirrikiedu livell ghola ta’ kapacita atletika u sahha (fitness) milli kieku qed tigri jew taqdef bir-rota fit-triq, peress li hemm iktar strapazzar fuq il-gogi u l-muskoli.”

“Niehu gost naghmilhom, izda naf li l-‘off road’ fuq ir-rota m’hijiex is-sahha tieghi. Izda mill-banda l-ohra, tlielaq ta’ dan it-tijp jghinu biex intejjeb il-hila tieghi fuq ir-rota.”

Filwaqt li harsa lejn il-passat hija normali meta tkun qed teqleb sena gdida, importanti li l-attenzjoni ma’ ddurx min fuq l-isfidi li jkun hemm fil-futur.

“Iva, dejjem insib skopijiet godda biex nimmira, u hemm xi pjanijiet, imma dawn jirrikiedu tahrig intensiv, kif ukoll ghanuna finanzjarja,” hija tghid dwar l-ambizjonijiet taghha. “Dwar records ta’ Malta, kollha qieghdin f’ismi, allura l-ikbar ghadu tieghi huwa l-arlogg u s-sahha fisika tieghi. Imma dejjem nipprova li kull sena nkun iktar b’sahhti mis-sena ta’ qabel.”

“Hemm il-kampjonati tat-triathlon tal-pajjizi z-zghar, fejn nerga nimmira ngib il-medalja tad-deheb lura lejn Malta. Nixtieq niehu sehem fi tlielaq internazzjonali, izda s’issa ghad m’hemm xejn fiss.”

Inevitabilment, ghal atleta li jkun ilu fl-isport tieghu daqs Danica Spiteri Bonello, jqumu mistoqsijiet dwar pjanijiet iktar fit-tul taghhom.  Specifikatament jekk hemmx xi hsieb ta’ rtirar.

“S’issa m’hemm l-ebda hajra li nitlaq dan l-isport bhala atleta, avolja ha nidhol fi 17-il sena tieghi nikkompeti f’dan l-isport li huwa iktar minn nofs hajti!” hija r-risposta taghha. “Niehu gost li xorta ghadi kapaci nkun fil-quccata tul dan iz-zmien kollu, izda fl-istess hin nhewden kif m’hemmx iktar atleti li jistaw jilhqu l-istess hinijiet tieghi.”

“Imma sakemm jasal dak iz-zmien, inkompli nghati kedda lil shabi l-atleti!”

Dan l-artiklu deher inizjalment fil-harga tal-GENSillum tas-Sibt, 7 ta' Jannar.